Ana içeriğe geç
JiwarStays

Umre aşısı nedir? Menenjit aşısı zorunlu mu, nerede yapılır?

Umre aşısı: menenjit aşısı zorunlu mu, ne zaman yapılır, kaç yıl geçerli, nerede yaptırılır? Grip aşısı ve Mekke ile Medine'de sağlıklı kalmanın yolları.

Yazan: Abdulrahman Ragab

6 dk okuma

Aşı buzdolabında dörtlü konjuge menenjit (ACWY) aşısı kutuları

Umreye giden herkesin dörtlü menenjit (meningokok ACWY) aşısı olması gerekiyor. Aşı, Suudi Arabistan'a varıştan en az 10 gün önce yapılmalı. Konjuge aşı beş yıl, polisakkarit aşı üç yıl geçerli sayılıyor. Türkiye'den gidenlerden polio ya da sarıhumma aşısı istenmiyor; grip aşısı ise herkese öneriliyor.

Bu bilgiler Suudi sağlık otoritelerinin 1447 (2026) umre sağlık şartlarından; 11 Kasım 2026'da baktığımızda yayımlanmış en güncel belge buydu. Kurallar sezondan sezona değişebildiği için rezervasyondan önce yeniden bakın. Bu yazı genel sağlık bilgisi veriyor; size hangi aşının gerektiğine doktorunuz karar verir.

Umre için hangi aşılar zorunlu?

  • Menenjit aşısı, hangi ülkeden gelirse gelsin her umreci için zorunlu.
  • Polio (çocuk felci) aşısı Pakistan, Afganistan, Endonezya, Filistin, Yemen ve bazı Afrika ülkelerinden gelenlerden isteniyor. En az bir doz gerekiyor; bu dozun tercihen son 12 ay içinde ve varıştan en az dört hafta önce yapılması öneriliyor.
  • Sarıhumma aşısı yalnızca Afrika ve Güney Amerika'daki belirli ülkelerden gelenler için şart.
  • COVID-19 aşısı ya da bağışıklık belgesi 65 yaş üstündekilerden, hamilelerden ve kalp, akciğer, böbrek hastalığı, kanser ya da bağışıklık yetmezliği gibi bazı kronik hastalıkları olanlardan isteniyor.

Menenjit aşısı şartının kaldırıldığını okumuş olabilirsiniz. Suudi Arabistan Sivil Havacılık Genel Otoritesi (GACA) Şubat 2025'te, havayollarından bu aşıyı kontrol etmelerini isteyen genelgeyi gerçekten iptal etti. Ancak Suudi Sağlık Bakanlığı'nın şartları aşıyı her umreci için hâlâ zorunlu tutuyor. Aşınızı olun ve belgenizi yanınızda taşıyın.

Menenjit aşısı ne zaman yapılmalı, kaç yıl geçerli?

  • Suudi Arabistan'a varıştan en az 10 gün önce yapılmalı.
  • Konjuge ACWY (ya da ACYWX) aşısı beş yıl geçerli.
  • Polisakkarit ACWY aşısı üç yıl geçerli.
  • Belgede aşının adı ve yapıldığı tarih açıkça yazmalı. Aşının türü yazmıyorsa belge yalnızca üç yıl geçerli sayılıyor.

Umre aşısı nerede yapılır?

Seyahat öncesi muayene, aşı ve uluslararası aşı sertifikası için Sağlık Bakanlığı'na bağlı Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğü'nün Seyahat Sağlığı Merkezleri'ne başvurabilirsiniz. Genel Müdürlük, yolculuktan 4 ila 6 hafta önce başvurmayı öneriyor. Sorularınız için 444 77 34 numaralı Seyahat Sağlığı Danışma Hattı'nı arayabilirsiniz. Aşıyı başka bir yerde olursanız adınızın, aşının adı ve türünün, tarihin ve kaşenin bulunduğu bir belge isteyin.

Önerilen aşılar: grip ve rutin aşılar

Suudi sağlık otoriteleri yola çıkmadan önce mevsimin güncel grip aşısını öneriyor. Rutin aşılarınızın da tam olması isteniyor: difteri, tetanoz, boğmaca, çocuk felci, kızamık, kabakulak ve suçiçeği.

Umre öksürüğü, grip ve soğuk algınlığı

Pek çok umreci öksürükle döner. Bu çoğu zaman kalabalıkta daha kolay bulaşan viral bir solunum yolu enfeksiyonudur; kimisinde hafif geçer, kimisinde ibadeti aksatacak kadar ağırlaşır. Suudi sağlık otoritelerinin önerileri şunlar:

  • Ellerinizi sık sık sabunla yıkayın ya da el dezenfektanı kullanın.
  • Kalabalıkta ve ibadet sırasında maske takın.
  • Öksürürken ya da hapşırırken ağzınızı ve burnunuzu mendille kapatın, mendili çöpe atın.
  • Hasta görünen kişilerden uzak durun, kişisel eşyalarınızı paylaşmayın.
  • Çiftliklerde ve pazarlarda develerden uzak durun. Develer MERS virüsünü taşıyabilir; çiğ deve sütü de içmeyin.

Camiler ve oteller klimalı ve sıcak sokaktan girince çoğu zaman serin gelir; yanınızda ince bir hırka bulunsun. Yolculuk sırasında ya da dönüşten sonraki iki hafta içinde ateş, öksürük ya da nefes darlığı başlarsa doktora gidin ve umreden döndüğünüzü söyleyin.

Sıcak ve güneş çarpması

Mekke'de gündüz sıcaklığı kışın bile 30 °C'yi geçebilir, yaz ise çok daha sıcaktır. Ay ay ayrıntılar Mekke ve Medine'de hava aylara göre yazısında. Sıcakta sağlığınızı korumak için:

  • Susamayı beklemeden sık sık su için. Zemzem iki camide de her yerde ücretsiz.
  • Mümkünse saat 10.00 ile 16.00 arasında doğrudan güneşten kaçının, yürürken şemsiye kullanın.
  • Bol ve açık renkli giysiler giyin.
  • En az 30 faktörlü güneş kremi sürün ve iki üç saatte bir yenileyin. İhramdayken kokusuz olanını seçin; ayrıntılar İhram nasıl giyilir? yazısında.
  • İdrar söktürücü gibi vücudun sıvı kaybetmesine yol açan ilaçlar kullanıyorsanız, yolculuk için dozun değişmesi gerekip gerekmediğini doktorunuza sorun.
Sıcak bir günde Mescid-i Nebevî'nin avlularında açık duran dev şemsiyeler
Sıcak aylarda Mescid-i Nebevî'nin şemsiyeleri öğle güneşine karşı açılır; avlunun dışında kendi şemsiyenizi kullanın.

Isı bitkinliğinin belirtileri aşırı terleme, soğuk ve solgun cilt, baş ağrısı, baş dönmesi, bulantı, kas krampları ve halsizliktir. Gölgeye ya da klimalı bir yere geçin, giysilerinizi gevşetin, boynunuza ve koltuk altlarınıza soğuk kompres yapın, soğuk su için. Kusarsanız, belirtiler ağırlaşırsa ya da bir saat içinde düzelmezse tıbbi yardım alın.

Güneş çarpması, yani sıcak çarpması, acil bir durumdur. Belirtileri 40 °C ve üzeri vücut sıcaklığı, sıcak ve kırmızı cilt, güçlü ve hızlı nabız, bilinç bulanıklığı ya da bayılmadır. Hemen 997'yi arayın, kişiyi serin bir yere taşıyın, vücudunu soğuk su ve kompresle soğutun ve ona hiçbir şey içirmeyin.

Mescid-i Haram'ın üst katında bir zemzem termosu
Zemzem termosları Harem'in her yerinde; önünden her geçişinizde biraz için.

Ayak ağrısı ve su toplaması

Çok yürüyeceksiniz. Yalnızca say bile Safa ile Merve arasındaki 394 metreyi yedi kez yürümek demek, yani üç kilometreye yakın; buna her namaz için camiye gidip gelmek de eklenir. Hacılar ve umreciler arasında özellikle ayaklarda küçük yaralanmalar sık görülür.

  • Daha önce yürüdüğünüz ayakkabıları getirin, yeni bir çift değil. İhramlı erkekler sandalet giyer; yola çıkmadan önce onlarla yürümeye alışın.
  • Su toplamasına karşı yara bandı alın ve ilk sızıda yapıştırın.
  • Öğle saatlerinde dışarıda çıplak ayakla yürümeyin. Suudi Sağlık Bakanlığı sıcak zeminde yürümemeyi öğütlüyor.
  • Camiye girerken ayakkabınızı bir torbada yanınızda taşıyın; böylece otelinize en yakın kapıdan çıkabilirsiniz.
Safa ile Merve arasındaki mesada ihramlı umreciler
Safa ile Merve arasındaki yedi şavt üç kilometreye yaklaşır.

Yanınıza alacağınız ilaçlar

  • Bütün yolculuğa ve birkaç gün fazlasına yetecek kadar düzenli ilaçlarınız, orijinal kutularında, reçetenin bir kopyası ve doktorunuzdan hastalığınızı anlatan bir raporla. İlaçları el bagajında taşıyın.
  • Kontrollü ilaçlar için izin. Bazı güçlü ağrı kesiciler ve uyku ilaçları gibi narkotik ve psikotrop ilaçlar için yola çıkmadan önce Suudi Gıda ve İlaç Kurumu'nun (SFDA) Kontrollü İlaçlar Sistemi'nden (cds.sfda.gov.sa) onay almanız gerekir. Başvuruya reçeteyi ya da sağlık raporunu ekleyin. Miktar 30 günlük ihtiyacı, kalış süreniz daha kısaysa o süreyi aşamaz.
  • Soğuk algınlığı, ağrı ve mide rahatsızlığı için basit ilaçlar ve ağızdan sıvı tuz (ORS).
  • Umrenin sonunda saçınızı kazıtacaksanız tek kullanımlık bir tıraş bıçağı ya da bıçağı önünüzde yenileyen bir berber. Kullanılmış bir bıçak hepatit B, hepatit C ve HIV bulaştırabilir.

Mide rahatsızlığından korunmak için yemekten önce ellerinizi yıkayın, pastörize edilmemiş sütten ve iyi pişmemiş etten uzak durun. Bavula girecek diğer her şey Umre için gerekli malzemeler yazısında.

Mekke ve Medine'de sağlık yardımı

  • Ambulans için 997'yi arayın ya da Suudi Kızılay Kurumu'nun Asefni uygulamasını kullanın.
  • Suudi Sağlık Bakanlığı'nın 937 hattında doktorlar 24 saat danışmanlık veriyor. 2025 hac sezonunda hat Türkçe de hizmet verdi.
  • Mekke'de Harem'in hemen yanındaki Ecyad (Ajyad) Acil Hastanesi 24 saat açık, caminin içinde de acil merkezleri var.
  • Medine'de Mescid-i Nebevî'ye gelenlere Harem Hastanesi, Selam Vakıf Hastanesi ile Safiyye ve Bab-ı Cibril acil bakım merkezleri hizmet veriyor.

Sigorta, kronik hastalıklar ve hamilelik

Umre vizesine, Suudi Arabistan genelindeki anlaşmalı hastane ve kliniklerde acil durumları karşılayan zorunlu bir sağlık sigortası dahil. Poliçenizi pasaport numaranızla Suudi Sağlık Sigortası Konseyi'nin (CHI) sitesinden sorgulayabilirsiniz. Vizeyle ilgili ayrıntılar Umre vizesi nasıl alınır? yazısında.

Kronik bir hastalığınız varsa ya da hamileyseniz rezervasyondan önce doktorunuza danışın; umre, sıcakta uzun yürüyüşler ve yoğun kalabalık demek. Hastalığınızı anlatan bir sağlık raporunu yanınızda bulundurun. İngiltere'nin seyahat sağlığı hizmeti TravelHealthPro, gebeliğin son üç ayını, her dönemdeki riskli gebeliği ve ilerlemiş kalp ya da böbrek yetmezliğini hac menasikine engel olabilecek durumlar arasında sayıyor. Bunun umreniz için ne anlama geldiğini doktorunuza sorun. Anne babanızla gidecekseniz yaşlı anne babayla umre yazısına da göz atın.

Harem'e yakın otelinizi bulun

Yürüme mesafesini, manzarayı ve fiyatı karşılaştırın, dakikalar içinde rezervasyon yapın.

Otellere göz atın

Kaynaklar